«امید» یک واژهٔ کاملاً ایرانی و بسیار کهن است. این واژه از ریشهٔ اوستایی و پهلوی می آید و سابقه اش به چند هزار سال پیش می رسد -دورانی که هنوز خط و کتابتِ منظم وجود نداشت.
۱- ریشهٔ کهن ایرانی (اوستایی / پارسی باستان)
در زبانهای ایران باستان واژه هایی مانند:
- ama (در اوستایی): به معنی آرزو، خواستِ خوب
- امِد / اومِد در زبان پهلوی: به معنی آرزو + انتظار خوب این کلمات، نیاکان مستقیم کلمهٔ «امید» هستند.
۲- ورود به فارسی میانه (پهلوی)
در زبان پهلوی، واژهٔ “ōmēd” (اومِد) وجود داشت، با معنای: انتظارِ خوب + باور به رسیدن به نتیجهٔ نیک که کاملاً شبیه معنای امروزین «امید» است.
۳- تبدیل به «امید» در فارسی نو
با گذشت قرنها، این واژه در دورهٔ فارسی دری (قرنهای ۳ تا ۵ هجری) به شکل امروزین: امید درآمد.
پس کلمه امید «کِی» متولد شد؟
از نظر زمانی:
نخستین شکل زبانیِ امید بیش از ۳۰۰۰ سال پیش در زبانهای ایران باستان متولد شد.
یعنی قبل از هخامنشیان، قبل از شاهنامه، قبل از هر واژه نامه ای.
در واقع این واژه آنقدر کهن است که:
هیچ تاریخ دقیق و مکتوبی برای “لحظه تولدش” وجود ندارد اما از دل زبانهای باستانی ایران کم کم شکل گرفته و به امروز رسیده است.
